Panik atak anında ne yapmalı sorusunu seanslarımda çok sık alıyorum. Panik atak; aniden gelen yoğun bir korku dalgasıyla birlikte kalp çarpıntısı, nefes darlığı ve kontrolü kaybetme hissi yaratan, birkaç dakika süren bir yaşantıdır. Korkutucu hissettirse de tehlikeli değildir ve doğru tekniklerle yatıştırılabilir. Bu yazıda hem panik atağı tanımayı hem de o an neler yapabileceğinizi paylaşıyorum.
Panik Atak Nedir, Nasıl Anlaşılır?
Panik atak; çarpıntı, terleme, titreme, göğüste sıkışma, baş dönmesi ve “kontrolü kaybedeceğim” gibi bir korkuyla kendini gösterir. Belirtiler genellikle birkaç dakika içinde en yüksek noktasına ulaşır, ardından yavaşça hafifler. Seanslarımda kalp krizi geçirdiğini düşünen pek çok danışanla karşılaşıyorum; oysa panik atak, bedenin gerçek bir tehlike olmadığı halde alarm sistemini devreye sokmasıdır.
Panik Atak Anında Ne Yapmalı?
1. Nefesinizi yavaşlatın
Burnunuzdan 4 saniyede nefes alın, 4 saniye tutun, 6 saniyede ağzınızdan yavaşça verin. Nefesi uzun vermek bedene “tehlike yok” mesajı gönderir ve çarpıntıyı yumuşatmaya yardımcı olur.
2. Bulunduğunuz ana dönün
Çevrenizde gördüğünüz 5 nesneyi, duyduğunuz 4 sesi, dokunabileceğiniz 3 şeyi tek tek fark edin. Bu “topraklanma” tekniği, zihni felaket senaryolarından çıkarıp şimdiki ana getirir.
3. Kendinize güvenli bir cümle söyleyin
“Bu bir panik atak; geçecek ve bana zarar vermeyecek” cümlesini sakince tekrarlayın. Panik atağın en zorlayıcı yanı, bedensel hisleri gerçek bir tehlikeymiş gibi yorumlamaktır. Hisleri isimlendirmek onların şiddetini azaltır.
4. Kaçmak yerine dalgayı geçmesini bekleyin
Panik atak sırasında bulunduğunuz ortamdan hemen uzaklaşma isteği doğaldır; ancak her kaçış, beynin o ortamı “tehlikeli” olarak kodlamasına yol açar ve atakların tekrar etme olasılığını artırır. Mümkünse olduğunuz yerde kalıp belirtilerin bir dalga gibi yükselip alçaldığını gözlemleyin. Panik atağın kendiliğinden geçtiğini deneyimlemek, bir sonraki atakta duyulan korkuyu azaltan en güçlü öğrenmelerden biridir.
Panik atak sırasında nelerden kaçınmalı?
Kahve, enerji içeceği gibi uyarıcılardan uzak durmak, nefesi hızlandıran “derin derin nefes al” telkinini bırakıp uzun nefes vermeye odaklanmak faydalıdır. Ayrıca cep telefonundan belirtileri tek tek araştırmak çoğu zaman kaygıyı besler; bu anlarda dikkati bedeninizdeki nefese vermek daha yatıştırıcıdır.
Panik Atak Ne Zaman Destek Gerektirir?
Ataklar sıklaşıyor, “yine olacak mı” korkusuyla günlük yaşamınızı kısıtlamaya başladıysanız profesyonel destek almanız süreci belirgin biçimde kolaylaştırır. Kanıta dayalı yöntemlerle çalışıyorum; özellikle geçmiş bir yaşantıyla ilişkili panik ataklarda EMDR terapisi destekleyici olabiliyor. Anadolu Yakası’nda destek arıyorsanız Kadıköy psikolog hizmetim hakkında bilgi alabilir, uygun bir başlangıç için randevu alabilirsiniz.
Uzman Klinik Psikolog Berkay Ateş
Bağdat Caddesi No:234 Kat:2, Caddebostan Mah., Kadıköy / İstanbul
Telefon: 0531 668 50 64 — Randevu Al