Sürekli Yorgunum, Hiçbir Şey İstemiyorum: Tükenmişlik mi? — Terapist Notu

Sürekli yorgunsanız, işe ve gündelik hayata karşı isteksizlik hissediyorsanız ve bu durum haftalardır sürüyorsa yaşadığınız şey basit bir yorgunluk olmayabilir. Bu tabloya klinik dilde tükenmişlik (burnout) diyoruz.

Tükenmişlik nedir, normal yorgunluktan farkı ne?

Kısa cevap: Yorgunluk dinlenince geçer; tükenmişlik geçmez. Tükenmişlik, uzun süren stresin birikmesiyle ortaya çıkan zihinsel ve duygusal bir bitkinlik halidir. Bir hafta sonu tatili sizi toparlamıyorsa, bu ayrımı ciddiye almak gerekir.

Tükenmişliğin belirtileri neler?

Genellikle üç şekilde kendini gösterir. Birincisi duygusal tükenme: enerjiniz bitmiş gibidir. İkincisi duyarsızlaşma: işinize, çevrenize ve hatta sevdiklerinize karşı mesafeli, tepkisiz hale gelirsiniz. Üçüncüsü ise başarı hissinin azalması: ne yaparsanız yapın yetersiz hissedersiniz. Uyku düzeninin bozulması, sık baş ağrısı ve odaklanma güçlüğü de sıkça eşlik eder.

Benim seanslarda gözlemlediğim ne?

Bağdat Caddesi’ndeki kliniğimde tükenmişlikle gelen danışanların çoğu, aslında uzun süredir kendini görmezden gelen kişiler oluyor. Anadolu Yakası’nın yoğun iş temposu içinde “biraz daha dayanırım” diye erteledikleri sınırlar, bir noktada bedenlerini konuşturmaya başlıyor. Seansa geldiğinizde ilk yaptığımız şey suçlamak değil, bu bitkinliğin nereden geldiğini birlikte anlamak oluyor.

Ne zaman destek almalı?

Belirtiler günlük yaşamınızı, ilişkilerinizi veya iş performansınızı etkilemeye başladıysa profesyonel destek almak değerlidir. Tükenmişlikle çalışırken kanıta dayalı yöntemlerle, hem yükü azaltmaya hem de yeniden anlam ve enerji bulmaya odaklanan bir süreç yürütürüz. Bu süreç bir zayıflık değil, kendinize alan açma kararıdır.