Obsesif Kompulsif Bozukluk (OKB) nedir, belirtileri nelerdir?
OKB; istem dışı gelen takıntılı düşünceler ve bunları yatıştırmak için yapılan tekrarlı davranışlarla kendini gösterir. Kişi bu döngüde sıkışıp kalır.
Takıntılı düşüncelere “obsesyon”, tekrarlı davranışlara “kompulsiyon” denir. İkisi birlikte çalışır.
Takıntılar çoğu zaman kaygı, şüphe ya da tiksinti duygusuyla birlikte gelir. Bu duygu oldukça rahatsız edicidir.
Örneğin kapıyı kilitlediğinizi bilirsiniz. Yine de defalarca kontrol etme ihtiyacı duyarsınız.
Seansa geldiğinizde en sık ne duyuyorum?
Kadıköy’deki danışanlarım çoğu zaman şunu söyler: “Mantıksız olduğunu biliyorum ama duramıyorum.”
Benim gözlemlediğim şu: OKB bir irade zayıflığı değildir. Kaygıyı azaltmaya çalışan bir zihin döngüsüdür.
Kontrol etmek kısa süre rahatlatır. Ama rahatlama geçince takıntı daha güçlü döner.
Bazı kompulsiyonlar zihinseldir. Dışarıdan görünmez ama içeride sürekli tekrarlanır.
Hangi belirtiler dikkat gerektirir?
Bazı temalar seanslarda sık tekrar eder. Bulaşma ve aşırı temizlik en yaygın olanıdır.
Kilit, ocak ya da priz kontrolü de sık görülür. Simetri ve düzen ihtiyacı bir diğeridir.
Zarar verme ya da ahlaki içerikli takıntılar da görülebilir. Bunlar kişiyi çoğu zaman utandırır.
Bu davranışlar günde bir saatten fazla zaman alıyorsa ve yaşamınızı kısıtlıyorsa, destek almanın zamanı gelmiş olabilir.
OKB, titizlik veya mükemmeliyetçilik ile aynı şey mi?
Hayır, aynı şey değildir. Titiz biri düzenden keyif alır ve seçim yapabilir.
OKB’de ise davranış bir tercih değildir. Yapılmadığında yoğun bir kaygı ortaya çıkar.
Bu ayrımı seansların ilk aşamasında birlikte netleştiririz. Böylece süreç daha anlaşılır olur.
OKB sürecinde nasıl bir destek sunuluyor?
Süreçte kanıta dayalı yöntemlerden yararlanırız. Bilişsel davranışçı terapi bunların başında gelir.
Amacımız takıntıyı zorla bastırmak değildir. Kaygıya verdiğiniz tepkiyi birlikte yeniden şekillendirmektir.
Süreç kişiye göre planlanır. Anadolu Yakası’nda yüz yüze ya da online olarak adım adım ilerleyebiliriz.
Takıntılı düşünceler günlük yaşamınızı zorlaştırıyorsa, benimle iletişime geçmekten çekinmeyin.
Berkay Ateş
Uzman Klinik Psikolog
Bağdat Caddesi, Hasan Ali Yücel Sk. No:35 Kat:3 Daire:8, Kadıköy
📞 0531 668 50 64